Aya Gidildi Mi? Ay Görevleri, Bir Ay Hikayesi

596px Lunar module AS12 51 7507 298x300 Aya Gidildi Mi? Ay Görevleri, Bir Ay Hikayesi

Apollo 12 Ay Modülü

Dün Amsterdam Müzesindeki ay taşının sahte olması haberinden sonra böyle bir yazı yazma ihtiyacı duydum. Burada Ay’a inilmedi dedikten sonra kullandıkları kanıtları cevaplarıyla birlikte sunacağım. Biraz da gelecekte Ay’a gönderilmesi planlanan uydulardan bahsedeceğim.

596px AS15 85 11468 150x150 Aya Gidildi Mi? Ay Görevleri, Bir Ay Hikayesi

Apollo 15'in Ay yüzüne bıraktığı retroreflektör

Ay’a gidildiğinin kesin kanıtı ayda bulunan retroreflektörlerdir. Apollo 11, 14 ve 15 ile ay yüzeyine bu mekanizmalardan üç adet bırakılmıştır. Bu mekanizma aslında basitçe iç içe aynalardan oluşan bir aynadır. Dünya’dan gönderilen lazer ışınlarıyla Dünya ile Ay arasındaki mesafeyi milimetrik bir hata payıyla ölçülebilmektedir. Bu uzun vadeli deney sonucu Ay’ın her sene 38 mm uzaklaştığı, Ay’ın çekirdeğinin tüm uydunun %20′si boyutlarında ve sıvı olduğu gibi bilgiler de edinilmiştir (bkz. Lunar Laser Ranging Experiment). Resimde görünen mekanizma insan eli olmadan kurulamayan bir mekanizmadır. SSCB’nin de iki tane retroreflektör çalışması vardır. Amerikan insanlı görevlerinden farklı olarak gezici bir robot üzerine ufak bir retroreflektör yerleştirilmiştir. Ay’daki konumunun belirsizliği yüzünden bu retroreflektörden 1971′den beri sonuç alınmamıştır.

Kennedy Moon speech 25 May 1961 300x227 Aya Gidildi Mi? Ay Görevleri, Bir Ay Hikayesi

200px Apollo program insignia Aya Gidildi Mi? Ay Görevleri, Bir Ay Hikayesi

Apollo Programı Arması

NASA’nın Ay çalışmaları Kennedy’nin ünlü 25 Mayıs 1961 kongre konuşmasıyla başlamıştır diyebiliriz. Bu ünlü konuşmada başkan Amerikan halkına ve bu başarıyı sağlayacak olanlara meydan okumuş ve 1970′lere kadar zaman tanımıştır (Bugün ülkemizde ufak bir metro çalışmasının sonlanması için bile bundan daha uzun süreler söylenmesi de işin ciddiye alınmadığını gösteriyor). Kennedy’nin suikastiyle birlikte başkanın bu konuşması bir vasiyet olarak da görülmüş ve Ay çalışmalarına hız verilmiştir. Öyle ki NASA’nın uzay çalışmalarındaki göreve bağlı ilk can kaybı Apollo 1′in denemelerinde gerçekleşmiş ve Gus Grissom, Ed White ve Roger Chaffee kapsülde yanarak can vermişlerdir. Bu kaza soruşturmalara neden olmuş ve NASA’nın Ay görevini gerçekleştirebilmesi için yeni bir tasarım kullanmasına neden olmuştur.

201px Apollo Soyuz Test Project patch.svg Aya Gidildi Mi? Ay Görevleri, Bir Ay Hikayesi

ASTP (Apollo-Soyuz Test Project) Arması

Apollo görevlerinden ve araçtan da biraz bahsettikten sonra komplo teorilerine döneceğim, unutmadım. Apollo görevleri uzay çağında hem bir çağı başlatmış hem de bir çağı kapatmıştır. Basit yörünge görevlerinden, karışık işlemler yapılan hatta tamir amaçlı uzay yürüyüşlerini de başlatan; mekikten önce de ABD’nin uzaya gönderdiği son araç da Apollo görevlerinde kullanılan Kumanda Modülüydü. Son 250px Apollo soyuz Aya Gidildi Mi? Ay Görevleri, Bir Ay Hikayesigörev için Apollo 18 adı da kullanılmaktadır. ASTP (Apollo-Soyuz Test Project) görevi 1981 yılında soğuk savaş devam ederken uzayda Rus Soyuz aracı ile Apollo Komuta Modülü’nün birbirine kenetlenmesi görevidir. 3 kişilik Amerikan, 2 kişilik Rus ekibi yaklaşık olarak 2 gün boyunca kenetli halde kalmış, bu görev esnasında bir cüce gezegen de keşfedilmiştir. Bu görevden planlanırken mekiğin denemeleri de devam etmekte, bu görevden sonra da bir sonraki insanlı görev mekikle olmuştur.

756px Apollo CSM lunar orbit 300x237 Aya Gidildi Mi? Ay Görevleri, Bir Ay Hikayesi

Apollo Komuta Modülü, Ay Yörüngesinde

665px Apollo16LM 300x270 Aya Gidildi Mi? Ay Görevleri, Bir Ay Hikayesi

Apollo 16 Ay Modülü

Apollo 1, 2, 3, 4, 5 ve 6 insansız deneme uçuşları; Apollo 7, 8, 9 ve 10 Ay’a gitmeden önce Dünya ve Ay yörüngesinde çeşitli insanlı denemeler; Apollo 11, 12, 14, 15, 16 ve 17 Ay’a başarıyla gidip gelen insanlı görevlerdir. Apollo 13 ise başarılı başarısız görevdir. Başarısızlık Ay’a varılamaması, başarı ise mürettebatın Dünya’ya geri döndürülebilmesidir. ASTP görevini Apollo 18 saymazsak; Apollo 18, 19, 20 ve 21 görevleri maddi yetersizliklerden dolayı iptal edilmiş ve uzaya gönderilmeye hazır olan araçlar laboratuvarlara çevrilip uzaya gönderilmiştir. Toplamda sadece 12 insan Ay yüzeyinde yürüyebilmiştir. Genellikle bilinmeyen bir konu ise Ay Modülünün, Komuta Modülünden önce yörüngede beklemesidir. İnsanoğlu tarafından yapılmış olan en güçlü icat olan Saturn IV roketi sadece Komuta Modülünü taşır. Ay Modülü ile yörüngede kenetlendikten sonra Ay yolculuğu başlar. 3 Astronottan biri Komuta Modülünde Ay’ın yörüngesinde kalırken iki astronot Ay Modülü ile iniş gerçekleştirir.

Komplo Teorileri

457px Apollo 11 Crew During Training Exercise   GPN 2002 000032 228x300 Aya Gidildi Mi? Ay Görevleri, Bir Ay HikayesiAslında pek çok teori olmasına rağmen ben sadece birkaçına burada yer vereceğim. Burada yer vermediğim komplo teorilerinin bir kısmına buradan ulaşabilirsiniz.

Bayrak Dikildikten Sonra Bayrağın Dalgalanması

Ay’ın atmosferi olmadığı için bayrak dikildikten sonra bayrağın dalgalanmaması gerekir. Burada görüldüğü gibi bayrak dikildikten sonra bir dalgalanma yoktur. Ayrıca bayrak dikildiği sırada oluşan dalgalanma da burada açıklanmış.

Fotoğraflarda Yıldız Gözükmemesi

Uzayda Güneş’in etkisi Dünya’da olduğundan çok daha fazladır. Bu etkiyi astronotları rahatsız etmeyecek hale getirmek için camlar filtrelidir. Ay’ın yüzey yapısı yüzünden de Ay Güneş ışığını yansıtmaktadır. Bu yansıtma fotoğrafların fazla aydınlık olmasına neden olduğundan fotoğraf makineleri daha karanlık fotoğraflar çekmektedir. Ay üzerinde yürüyen astronotlar bile (örn. Buzz Aldrin) tüm görev boyunca hiç yıldız görmediklerini bile söylemişlerdir.

Daha Sonra Tekrar Ay’a Gidilmemesi

En saçma teorilerdendir. Ay görevi zamanında NASA 30 milyar dolar bütçe ayırmıştır. Tabii bu milyar dolar o zamanın parasına göre 7 kat daha değerlidir. NASA’nın tekrar Ay’a insanlı görev projesi vardır. İlk görevler Ay’ın keşfi için yapılmış olarak kabul edilse de gelecekte yapılacak olan görevlerin asıl amacı Ay’ın kolonileştirilmesidir.

Teknolojik Yetersizlikler

Ay’a gidilmeden önce Dünya yörüngesinde sadece Apollo programında 10 test yapılmıştır. Daha önceki programlarda da Ay görevlerinde kullanılacak olan teknolojiler test edilmiştir. Ay’a gidip gelmek problem değildir. İnsanlı ve insansız olarak defalarca gerçekleştirilmiştir. Fakat Ay görevleri kusursuz değildir. Apollo 11 görevi kolaylıkla başarısızlıkla sonuçlanabilirdi.

Saç Uzatacaklara Tavsiyeler

29 Ağustos akşamı saat 9.30 civarlarında bir seneden daha uzun süredir uzattığım saçlarımı kestirdim. Pek çok öğrencinin hayalidir liseden sonra üniversitenin ilk yılında saç uzatmak. Ben de uzatmak istiyordum, uzattım, tatmin oldum, kestirdim. Önce isterseniz bir öncesi/sonrası fotoğrafı koyayım, sonra da tavsiyelerimi vereyim.

 Saç Uzatacaklara TavsiyelerSaçlarınızı uzatmaya karar verdiyseniz lise öğrenciliğinden çıkmış olmanız lazım. Çalışıyorsanız çalıştığınız yerin de uzun saça bir şey dememesi lazım. Saçın uzun halindense tam uzamamış hali hem görüntü açısından hem de rahatlık açısından oldukça kötü olacaktır. Bu yüzden öğrenciyken saç uzatmak en idealidir. Eğer üniversiteye ilk girişinizde kazanamadıysanız dershane dönemlerinde uzatmanızda bir sakınca yok. Liseden sonra direkt üniversiteye girelecekse ilk sene uzatmayın diyorlar, ben liseden sonra uzattım. Neden öyle dedikleri anlamış değilim. Belki üniversitede daha çok zaman geçirdikçe anlayacağım.

Saçınızın türüne göre saç uzatma potansiyelinizin de farklı olduğunu anlatayım önce. Benim saçım dalgalıydı. Uzadıkça kıvırcıklaşır gibi oldu. Kıvırcık saçlıların saç uzatması zor. Balon şeklinde uzun bir süre geçirmeleri gerekiyor. Düz saçlıların ise herhangi bir problemi yok. Düz saçlıların saçlarını uzattıktan sonra taramak gibi dertleri de olmuyor. Kıvırcık ve dalgalı saçlılar ise saçlarını uzattıktan sonra tarama ihtiyacı hissedebilir. Saçlar birbirine yapışıyor ve hoş olmayan bir görünüm oluyor. Tabii arkadan bağladıktan sonra böyle dertler pek olmuyor ama o uzunluğa erişmesi de bir sene sürüyor. Rasta yaptırmak veya tree-hugger (aşırı doğacı diyelim) olmak gibi çözümleriniz de var. Karar size kalmış.

Saç uzatmak genellikle uzun bir süreden sonra saçları inceltiyor ve saç diplerinin açılmasına neden oluyor. Saçlar yanlara ayrılırsa ayrılan yerde beyaz bir bölge oluşuyor. Yok edilmesi zaman alıyor. Bunun dışında saçlarda kırıklar oluşuyor. Toplandığı zaman göze pek de hoş görünmeyen efektler sunabiliyor. Ayrıca saçlar uzamaya başladığında eşit uzunlukta olmadığı için saçlarınızı toka dışında bir yardımcı kullanmadan toplamanız 1 seneden fazla sürüyor.

Sonuç olarak 1 yıldan fazla bir süre, saç sağlığı gibi konularda taviz verebileceğinizi düşünüyorsanız saç uzatabilirsiniz. Benim ailemde tüm erkekler kel olduğu için ben de kelleşmeden bir hevesimi alayım dedim. Babama buradan saygılar icon wink Saç Uzatacaklara Tavsiyeler

Kim Kimi Engellemiş?

ffblockrlogo300x1201 Kim Kimi Engellemiş?Dün sosyal medyanın gücüne birinci elden tanık oldum. Birinci elden diyorum çünkü benim yüzümden pek çok olay yaşandı. Eve Online diye bir oyun var, onun bir tanıtım videosundaki gibi oldu (bkz. The Butterfly Effect Trailer YouTube’a giremiyorsanız o sizin sorununuz). Abone olmaya çalıştığım birine abone olurken izin verilemedi hatası verince acaba beni engelledi mi diye düşündüm. İki hafta kadar bu durumda devam edince aklıma ffblockr vardı oraya bakayım diye bir fikir geldi. ffextra 300x200 Kim Kimi Engellemiş?Ffblockr da bir süredir kapalıydı. Şansıma beta denemeleri için açık yakaladım. Girdim denedim, tahmin ettiğim o kişinin beni engellediğini söyledi. Hatta 3-4 kişiyi daha ortaya çıkardı. Ben de bu durumu Friendfeed’e yazdım (bkz. ff). 30′a yakın yorum olunca doğal olarak 15′e yakın kişi de görmüş oldu. Onlar da yazınca ve onlara da yorum yapılınca pek çok kişi blok etkisi altına girdi. Daha sonra ffblockr tekrar kapandı ama bu sefer de FFextra’dan bloklayanlara bakmaya başladılar. Kodlamaya laf atanlar bile oldu. En sonunda FFextra’nın kaynak kodları bile açıldı. Sonuçta bir çok kişi engel tartışmalarına kapıldı gitti. Dün çok fazla verimli geçmedi. Feedlerde hep engellemeler tartışıldı, kodlamalar konuşuldu. Gereksiz yere sinirler gerildi, kalpler kırıldı. Birbirlerini telefonla arayıp konuşanlar bile olmuş. Açıkçası kodlama ile ilgili olan tartışmaları pek takip etmedim ama sorun Friendfeed’den kaynaklanıyor bence. Çok fazla kafanıza takmayın. Engelleri engelledikten sonra hiç bir sorun kalmayacaktır.

En Yavan Klişeler

Yazıyı yazmadan önce içine ekleyebileceğim klişeleri düşünürken nedense hep filmlerden ve dizilerden gittiğimi fark ettim. İşin içine insan ilişkilerini de katmaya karar verdim. Hatta düşündüm de ramazandan sonra “Otostoçunun Rock’n Roll Rehberi”ne başlayayım.

Amerika’nın Her Zaman Kurtulması

Aksiyon filmlerinde genellikle çok yüksek sayıda kişiyi ilgilendiren bir problem engellenmeye çalışılır. Bu terörist saldırı olabilir, meteor olabilir hatta doğal afetler bile olabilir (depremi falan durduruyorlar ya). Aksiyon filmlerinin büyük bütçeleri olduğu için genellikle Hollywood dışında aksiyon filmi çeken olmaz. Artık kimilerine göre propaganda kimilerine göre saçmalık bilemeyeceğim ama bu filmlerde metropolitan şehirler tehdit altında olur ve başrol oyuncumuz şehri mutlaka kurtarır. Elbette bazı şeylerden vazgeçer hatta kendini bile feda edebilir ama verilen bütün hasara rağmen şehir kurtulur. Film abartmak istiyorsa kahramanın arkasına bilumum yerlere büyük boylarda bayraklar da yerleştirebilir. 24′te gördüğümüz üzere Amerika ufak kayıplar verebilir ancak hiçbir zaman tam olarak kaybetmez. Kötü olan tüm olayların sonuçları da beklenenden iyi çıkar sonra.

Sorun Sende Değil Bende

Bir sevgili bu lafı ayrılırken söylüyorsa yazık ona. Karşısındakine değil kendine hakaret ediyor bence. Artık bu lafı kullanan kaldı mı bilmiyorum ama mümkünse azalarak bitsin. İki gün sonra uzaylılarla karşılaşsak bize böyle deseler çok çirkin şeyler yaparız onlara çünkü.

Durun! Siz Kardeşsiniz!

Bir zamanların kaçınılmaz klişesi. Sinema klişelerinden bahsedeceğim deyince yabancı sinemayı düşündünüz tabii, değil mi? Oysa Türk sinemasının klişeler konusunda yabancılardan aşağı kalır yanı yok(tu). Yeşilçam’ın altın günlerinin bitmesiyle bu klişe de azalarak bitmiştir. Halen Yeşilçam Tv’de görebilirsiniz.

Almanlar Yenilince Biz De Yenilmiş Sayıldık

Bu cümleyi duymamış olamazsınız. İlkokulda yavrucaklar eziklik duygusu yaşamasın, milliyetçiliklerine zarar gelmesin diye böyle denir. Biz Avusturya-Macaristan İmp. gibi birleşmedik ki onlar yenilince biz de yenik sayılalım.

Herkes Kapısının Önünü Süpürse Sokaklar Tertemiz Olur

Eski klişelerden biridir. Bunu söyleyen yurt dışına çıkmışsa mutlaka “Bilmem nerede geceleri sokakları deterjanla temizliyorlar” da diyecektir. Bu kişi sigara içiyorsa izmaritini de sokağa atmayı ihmal etmez. Sokağa atmak demişken bir de “Bilmem nerede sigara içtikten sonra izmaritlerini ceplerine koyuyorlar” ve “Bilmem nerede herkes sokaklarda işiyor” klişeleri de kaçınılmaz olabilir.

Gizemli Karakterin Önünden Otobüs Geçtikten Sonra Kaybolması

Dizilerde ve filmlerde mutlaka görmüşsünüzdür (hayatınızda sadece bir film izlemediğinizi varsayıyorum). Gizemli karakter bizim ana karaktere uzaktan bakıyordur. Bizim ana karakter ne olduğunu çözemeden ya önünden otobüs geçer ya da kamera bizim karaktere döner ve eski haline döndüğünde karakter kaybolur. Hayatta kim böyle kaybolabiliyor ki? Süper kahraman değiliz ki biz! Sevgili yapımcılar kaçma efekti falan bir şeyler bulun adamı sinir etmeyin.

Tek Maçtan Yatmak

İddaa, spor toto gibi oyunlar döneminden gelen bir klişedir. Genellikle doğru olmakla birlikte eğer bahsi oynayan şahıs futbol bilgisine güveniyorsa 10 yanlış yapsa bile bilet tek maçtan yatar. Zaten futbol bilgisine güvenen bu adam biletlerini de gizlilik içinde hazırlar, kimse görmeden bayiiye verir. Geleceği parlak değildir.

Üniversitede Kızlar Teklif Ediyormuş

Tarihin en yavan klişesi olmaya adaydır. Cümle zaten tam olarak net olmadığı için içerisinde bir gizem taşır. Ne teklif ediyorlarmış? Lisedeki ergen doğal olarak hala kendi pembe unicornlu dünyasında dolaştığı için böyle laflar duyar. Bu gibi lafları diyen hocalar da olabilir. Maksat çocukları daha çok çalıştırmaktır. Bu hoca “üniversiteye kapağı at gerisi kolay” gibi oldukça yanlış bir klişeye de imza atar. Gençleri zehirleyen bu klişeler külliyen yalan ve topluma zararlıdır. İlk kullanan adam bulunursa falakaya yatırılsa bile azdır Iron Maiden’ı denemek için uygun bir aday olabilir.